نگرش جهانی نسبت به هوش مصنوعی در حال گذار از مرحله «کنجکاوی» به مرحله «ارزیابی تردیدآمیز» است.
یافتههای اخیر نشان میدهد که آگاهی از این فناوری به شدت به توسعه اقتصادی کشورها وابسته است، اما آنچه در همه بازارها مشترک است، پیشی گرفتن سطح نگرانیهای عمومی از اشتیاق نسبت به آن است.
برای متخصصان روابطعمومی، این یک تغییر پارادایم است؛ دیگر نمیتوان با تکیه بر پیامهای تبلیغاتیِ هیجانمحور، ذینفعان را متقاعد کرد. دادهها حاکی از آن است که مردم، نهادهای ملی و چارچوبهای نظارتی را حافظ منافع خود میدانند.
بنابراین، سازمانهای توسعهدهنده هوش مصنوعی برای حفظ «مجوز اجتماعی فعالیت» خود، باید استراتژیهای خود را بر پایه حکمرانی شفاف و مسئولیتپذیری اخلاقی بنا کنند. اعتماد، ارزشمندترین سرمایه در عصر هوش مصنوعی است که تنها از مسیرِ نظارتِ عیان و پاسخگویی شفاف به دست میآید.
تاریخ انتشار: ۲ جولای ۲۰۲۶
منبع انگلیسی: بر اساس دادههای مرکز تحقیقات پیو
منبع فارسی: شارا – شبکه اطلاعرسانی روابطعمومی ایران
شبکه اطلاعرسانی روابطعمومی ایران (شارا) || پژوهش جدید «مرکز تحقیقات پیو» با بررسی نگرش عمومی نسبت به هوش مصنوعی در سطح جهان نشان میدهد که علیرغم فراگیری این فناوری، اضطرابهای اجتماعی ناشی از آن بر هیجان و اشتیاق عمومی غلبه کرده است. این پیمایش که با مشارکت بیش از ۳۳ هزار بزرگسال در ۲۵ کشور جهان انجام شده، تصویری واقعبینانه از شکاف میان «پیشرفت تکنولوژیک» و «پذیرش اجتماعی» ترسیم میکند.
یافتهها حاکی از آن است که آگاهی از هوش مصنوعی در کشورهای مختلف بهشدت متغیر است؛ بهطوریکه این نرخ در ژاپن ۵۳ درصد و در کنیا تنها ۱۲ درصد گزارش شده است. این شکاف آماری نشان میدهد که توسعه اقتصادی کشورها، تعیینکننده اصلی میزان آشنایی مردم با هوش مصنوعی است (همبستگی قوی ۰.۸۱).
اما نکته قابلتأمل برای متخصصان روابطعمومی و ارتباطات، توازن میان نگرانی و اشتیاق است. در میان پاسخدهندگان، ۳۴ درصد ابراز نگرانی بیشتری نسبت به هوش مصنوعی دارند، در حالی که تنها ۱۶ درصد هیجانزده هستند. این عدم توازن نشان میدهد که روایتهای کنونی تکنولوژیمحور، نتوانستهاند پاسخی قانعکننده برای دغدغههای اخلاقی و معیشتی مردم ارائه دهند.
یکی از یافتههای کلیدی این پژوهش، موضوع «اعتماد به حکمرانی» است. مردم در اکثر کشورها بیشترین اعتماد را به تنظیمگران داخلی خود (۵۵ درصد) و سپس اتحادیه اروپا (۵۳ درصد) برای نظارت بر هوش مصنوعی دارند. این آمار نشان میدهد که «اعتماد به نظارت محلی»، پیششرط پذیرش هوش مصنوعی است.
برای برندهای فناوری و متخصصان ارتباطات سازمانی که در حوزه هوش مصنوعی فعالیت میکنند، پیام روشن است: تمرکز بر تبلیغ توانمندیهای محصول دیگر کافی نیست. استراتژیهای ارتباطی باید مستقیماً با دغدغههای عمومی درگیر شوند و بر شفافیت در حکمرانی و چارچوبهای نظارتی تأکید کنند. اعتماد عمومی به هوش مصنوعی امروزه نه از طریق وعدههای جسورانه، بلکه از طریق نمایش «نظارت مؤثر» به دست میآید.
نکات کلیدی
- آگاهی از هوش مصنوعی در سطح جهان گسترده است اما در کشورهای توسعهیافته نرخ بالاتری دارد.
- همبستگی قوی بین سطح ثروت کشورها و میزان آشنایی عمومی با هوش مصنوعی وجود دارد (r = 0.81).
- نرخ «نگرانی نسبت به هوش مصنوعی» در مقیاس جهانی بیش از دو برابر «اشتیاق به آن» است.
- تنظیمگران داخلی (دولتی) معتمدترین نهادها برای نظارت بر هوش مصنوعی شناخته شدهاند.
- اعتماد به نظارت بر هوش مصنوعی، عامل اصلی پذیرش اجتماعی این فناوری است.
- پیامهای ارتباطی باید از هیجانزدگی فاصله گرفته و بر شفافیت و حکمرانی متمرکز شوند.