افکار عمومی جهان در برابر گسترش هوش مصنوعی با دو احساس همزمان روبهرو است: آگاهی بیشتر و نگرانی عمیقتر. نتایج نظرسنجی جهانی مرکز پژوهشی پیو نشان میدهد که در بسیاری از کشورها نگرانی از پیامدهای اجتماعی و اقتصادی هوش مصنوعی از میزان هیجان نسبت به آن بیشتر است.
تفاوت سطح آگاهی میان کشورها، ارتباط مستقیم میان توسعه اقتصادی و شناخت فناوری، و اهمیت تنظیمگری ملی از مهمترین یافتههای این پژوهش است. این نتایج نشان میدهد اعتماد عمومی به هوش مصنوعی بیش از هر عامل دیگری به شفافیت حکمرانی، نظارت مؤثر و اطلاعرسانی دقیق وابسته است.
در چنین فضایی، ارتباطات عمومی و روابطعمومی نقش مهمی در مدیریت ادراک عمومی و شکلدهی به روایتهای قابل اعتماد درباره فناوریهای نوظهور ایفا میکنند.
نویسنده: مرکز پژوهشی پیو
تاریخ انتشار: ۱۶ ژوئن ۲۰۲۶
منبع انگلیسی: https://www.pewresearch.org
منبع فارسی: شارا – شبکه اطلاعرسانی روابطعمومی ایران
مطالعهای تازه از سوی مرکز پژوهشی پیو نشان میدهد که با وجود گسترش آگاهی عمومی درباره هوش مصنوعی در بسیاری از کشورها، نگرانی مردم درباره پیامدهای این فناوری همچنان بیشتر از میزان هیجان و امید نسبت به آن است.
این گزارش که خلاصه آن توسط مرکز پژوهشهای رسانه دیجیتال آیپیآر منتشر شده، به بررسی نگرش افکار عمومی در کشورهای مختلف نسبت به هوش مصنوعی میپردازد. نتایج این مطالعه نشان میدهد که اگرچه آگاهی از این فناوری بهسرعت در حال افزایش است، اما همزمان تردیدها و نگرانیها درباره تأثیرات اجتماعی، اقتصادی و سیاسی آن نیز رو به افزایش است.
بر اساس این پژوهش، نظرسنجیهای ملی نماینده افکار عمومی در ۲۴ کشور خارج از ایالات متحده انجام شده و در مجموع ۲۸۳۳۳ نفر در آن شرکت داشتهاند. این نظرسنجیها در فاصله زمانی ۸ ژانویه تا ۲۶ آوریل ۲۰۲۵ انجام شده است. علاوه بر آن، دو نظرسنجی جداگانه در ایالات متحده نیز انجام شده که شامل ۳۶۰۵ نفر در بازه ۲۴ تا ۳۰ مارس ۲۰۲۵ و ۵۰۲۳ نفر در فاصله ۹ تا ۱۵ ژوئن ۲۰۲۵ بوده است.
نتایج نشان میدهد میزان آگاهی از هوش مصنوعی در کشورهای مختلف متفاوت است. بهطور میانگین ۳۴ درصد از پاسخدهندگان در جهان اعلام کردهاند که «اطلاعات زیادی» درباره هوش مصنوعی شنیدهاند. با این حال، این میزان در کشورهای مختلف فاصله قابل توجهی دارد؛ برای نمونه در ژاپن ۵۳ درصد افراد گفتهاند آشنایی زیادی با این فناوری دارند، در حالی که در کنیا این رقم تنها ۱۲ درصد بوده است.
یکی از یافتههای مهم این مطالعه آن است که در بسیاری از کشورها، نگرانی از هوش مصنوعی بیشتر از هیجان نسبت به آن است. در مجموع ۲۵ کشور بررسیشده، ۳۴ درصد از پاسخدهندگان گفتهاند نسبت به هوش مصنوعی بیشتر نگران هستند تا هیجانزده؛ در مقابل تنها ۱۶ درصد اعلام کردهاند که احساس هیجان آنها نسبت به نگرانی بیشتر است.
این پژوهش همچنین نشان میدهد سطح توسعه اقتصادی کشورها با میزان آشنایی مردم با هوش مصنوعی ارتباط مستقیم دارد. تحلیل دادهها نشان میدهد میان ثروت کشورها و آگاهی از هوش مصنوعی همبستگی قوی وجود دارد و ضریب این ارتباط ۰.۸۱ گزارش شده است. برای نمونه، ۴۷ درصد از بزرگسالان آمریکایی اعلام کردهاند اطلاعات زیادی درباره هوش مصنوعی دارند، در حالی که در کنیا این رقم ۱۲ درصد است.
بخش دیگری از این گزارش به موضوع اعتماد عمومی به نهادهای تنظیمگر هوش مصنوعی میپردازد. نتایج نشان میدهد مردم بیش از همه به نهادهای نظارتی کشور خود اعتماد دارند. بهطور میانگین ۵۵ درصد پاسخدهندگان گفتهاند به دولت کشور خود برای تنظیمگری هوش مصنوعی اعتماد دارند و ۵۳ درصد نیز به اتحادیه اروپا اعتماد کردهاند. در مقابل، میزان اعتماد به ایالات متحده ۳۷ درصد و به چین ۲۷ درصد گزارش شده است.
در این گزارش توضیح داده شده که عدد میانه در این مطالعه به معنای عددی است که در میان مجموعهای از درصدها که از کمترین تا بیشترین مرتب شدهاند قرار میگیرد.
کارشناسان تأکید میکنند که نتایج این پژوهش پیام مهمی برای سیاستگذاران، شرکتهای فناوری و متخصصان ارتباطات دارد. در واقع اگر قرار است اعتماد عمومی به هوش مصنوعی افزایش یابد، پیامهای ارتباطی درباره این فناوری باید بهطور مستقیم به نگرانیهای مردم پاسخ دهند و بر شفافیت، مسئولیتپذیری و تنظیمگری مؤثر تأکید کنند.
در چنین شرایطی نقش ارتباطات عمومی و روابطعمومی نیز اهمیت بیشتری پیدا میکند؛ زیرا شکلدهی به درک عمومی از فناوریهای نوظهور، نیازمند اطلاعرسانی دقیق، شفاف و مبتنی بر اعتماد است.
نکات کلیدی
- آگاهی جهانی از هوش مصنوعی در حال افزایش است
- نگرانی مردم از هوش مصنوعی بیشتر از هیجان نسبت به آن است
- تفاوت قابل توجهی در سطح آگاهی میان کشورها وجود دارد
- توسعه اقتصادی با میزان شناخت از هوش مصنوعی ارتباط مستقیم دارد
- اعتماد عمومی بیشتر به نهادهای تنظیمگر داخلی است
- شفافیت و تنظیمگری مؤثر عامل مهم در افزایش اعتماد عمومی است