🤖 رباتیک در سال ۲۰۲۶ به کدام سمت می‌رود؟
تازه‌ترین مطالب خبرنامه انجمن پیشبرد اتوماسیون، طیفی از تحولات صنعت رباتیک را بررسی می‌کنند؛ از دشواری ساخت دست‌های رباتیک و آموزش ربات‌ها با ویدئو گرفته تا توسعه هوش مصنوعی فیزیکی، سرمایه‌گذاری شرکت‌ها و کاربرد ربات‌های انسان‌نما.
🦾 یکی از موضوعات مهم، طراحی دست رباتیک است؛ بخشی که باید دقت، انعطاف‌پذیری، قدرت و مقاومت را در کنار هم فراهم کند.
🛡️ در کنار پیشرفت فنی، ایمنی و نظارت انسانی همچنان اهمیت دارند. به‌ویژه در محیط‌های پرخطر، خودمختاری کامل همیشه بهترین گزینه نیست.
این تحولات نشان می‌دهند که آینده اتوماسیون فقط به ساخت ربات‌های پیشرفته‌تر وابسته نیست؛ بلکه به طراحی سامانه‌هایی ایمن، قابل‌اعتماد و متناسب با نیازهای واقعی نیز بستگی دارد.
چرا طراحی دست رباتیک دشوار است؟
شبکه اطلاع‌رسانی روابط‌عمومی ایران (شارا) – یکی از مطالب محوری خبرنامه با عنوان «انگشتان طلایی» به مسئله‌ای مهم در توسعه ربات‌های انسان‌نما می‌پردازد: آیا ساختار بدن انسان بهترین الگو برای طراحی ربات‌هایی است که باید وظایف عمومی و متنوعی را انجام دهند؟
نویسنده با اشاره به نظریه‌های تکامل توضیح می‌دهد که تکامل الزاماً به سمت یک هدف نهایی و ازپیش‌تعیین‌شده حرکت نمی‌کند. در همین چارچوب، زیست‌شناسی می‌تواند راهنمای ارزشمندی برای مهندسی سخت‌افزار مبتنی بر هوش مصنوعی عمومی باشد، اما نباید تنها الگوی طراحی تلقی شود.
دست انسان، با وجود توانایی‌های چشمگیر، نمونه‌ای از پیچیدگی‌های طراحی رباتیک است. ساخت دستی که بتواند انگشتان مجزا را با دقت و انعطاف حرکت دهد، باید هم‌زمان کوچک، چابک، مقاوم و قدرتمند باشد.
بر اساس این مطلب، شرکت بوستون داینامیکس هنگام معرفی ربات اطلس در نمایشگاه فناوری مصرف‌کننده سال ۲۰۲۶، از استفاده از دو نوع عملگر داخلی برای کل سامانه سخن گفت؛ اما با درنظرگرفتن دست‌ها، تعداد انواع عملگرها به سه مورد می‌رسد. این موضوع نشان می‌دهد که طراحی دست رباتیک مسئله‌ای مستقل و پیچیده است و ممکن است به راهکارهای فنی متفاوتی نسبت به سایر بخش‌های بدن ربات نیاز داشته باشد.
آموزش ربات‌ها با استفاده از ویدئوهای اینترنتی
در بخش پادکست «خودکارسازی»، جاگدیپ سینگ درباره شرکت رودا ای‌آی و یادگیری ربات‌ها صحبت می‌کند.
دیدگاه مطرح‌شده این است که صنعت رباتیک برای ساخت ربات‌هایی که بتوانند با پیش‌بینی‌ناپذیری محیط‌های واقعی کار کنار بیایند، به منابع آموزشی بسیار گسترده‌تر و متنوع‌تری نیاز دارد. یکی از مسیرهای پیشنهادی، استفاده از ویدئوهای اینترنتی برای آموزش سامانه‌های رباتیک است.
خبرنامه همچنین به قسمت‌های دیگری از پادکست اشاره می‌کند که در آن‌ها موضوعاتی مانند جایگاه ربات‌های صنعتی در برابر موج تبلیغاتی ربات‌های انسان‌نما، دوقلوهای دیجیتال و نقش نیمه‌رساناها در تحول هوش مصنوعی بررسی شده‌اند.
تازه‌ترین سرمایه‌گذاری‌ها در رباتیک
در بخش تأمین مالی رباتیک، چند دور سرمایه‌گذاری معرفی شده است:
-
آیکان: ۲۰۰ میلیون دلار در دور سرمایه‌گذاری دی
-
مکا ای‌آی: ۶۰ میلیون دلار در دور سرمایه‌گذاری بی
-
ام‌ام‌آی: ۱۲۵ میلیون دلار در دور سرمایه‌گذاری دی
-
مولتی‌پلای لبز: ۷۵ میلیون دلار در دور سرمایه‌گذاری بی
-
اولترا: ۵۰ میلیون دلار در دور سرمایه‌گذاری ای
این ارقام، همان مبالغ درج‌شده در خبرنامه‌اند و متن ارائه‌شده اطلاعات تکمیلی درباره ارزش‌گذاری شرکت‌ها یا جزئیات استفاده از سرمایه‌ها ارائه نمی‌کند.
گوگل دیپ‌مایند و آموزش ربات با شبیه‌سازی
خبرنامه به معرفی سامانه‌ای با نام «جمینای ۴ آرگون برای رباتیک» از سوی تیم گوگل دیپ‌مایند اشاره می‌کند.
طبق توضیحات منتشرشده در خبرنامه، این فناوری با هدف بهبود درک فیزیکی، تولید کد و استدلال بصری ـ معنایی معرفی شده است.
یکی از نمونه‌های نمایشی آن، آموزش ربات آپترونیک آپولو ۲ برای انجام بازی پرتاب کیسه لوبیا به کمک یک ویدئو بود. سامانه با استفاده از محیط شبیه‌سازی موژوکو، یک دوقلوی دیجیتال بر اساس ویدئوی راهنما ایجاد کرد و از طریق آزمون‌وخطا، شیوه انجام بازی را آموخت.
به روایت خبرنامه، ربات توانست در محیط واقعی هفت پرتاب پیاپی موفق انجام دهد. گوگل دیپ‌مایند اعلام کرده بود که آموزش این سامانه طی چند ساعت انجام شده است.
این نمونه بر اهمیت ترکیب ویدئو، شبیه‌سازی و یادگیری برای توسعه مهارت‌های حرکتی ربات‌ها تأکید دارد.
ایجاد آزمایشگاه جدید هوش مصنوعی فیزیکی
آرون ساندرز، معاون سامانه‌های تجسم‌یافته در گوگل دیپ‌مایند، از برنامه این شرکت برای ایجاد یک مرکز آزمایشگاهی جدید هوش مصنوعی فیزیکی در کمبریج خبر داده است.
بر اساس متن، تیم سخت‌افزاری جدیدی در گوگل شکل گرفته است که بر تجربه پیشین این شرکت در هوش مصنوعی و رباتیک تکیه دارد. ساندرز پیش‌تر حدود دو دهه در بوستون داینامیکس فعالیت کرده و به سمت مدیر ارشد فناوری رسیده بود.
گوگل اعلام کرده است که اطلاعات بیشتری درباره این پروژه در سال ۲۰۲۷ منتشر خواهد شد.
واکنش عابران به خودروهای خودران
بخش «خیابان دوطرفه» به پژوهش‌هایی از دانشگاه صنعتی کمنیتس آلمان اشاره می‌کند که واکنش عابران پیاده به خودروهای خودران و خودروهای دارای راننده انسانی را بررسی می‌کنند.
بر اساس توصیف خبرنامه، تفاوت واکنش‌ها به این دو نوع خودرو به‌اندازه‌ای که ممکن است در نگاه نخست تصور شود، زیاد نیست.
بااین‌حال، متن ارائه‌شده جزئیات روش تحقیق، تعداد شرکت‌کنندگان یا نتایج آماری این پژوهش‌ها را در بر ندارد.
آیا خودمختاری کامل همیشه بهترین انتخاب است؟
یکی از مهم‌ترین بحث‌های خبرنامه به تفاوت میان کنترل از راه دور و خودمختاری کامل ربات‌ها اختصاص دارد.
ساندور فلبِر، مدیرعامل شرکت مینروا هیومانویدز، بر این نکته تأکید می‌کند که در برخی محیط‌ها، هدف نباید لزوماً رسیدن به خودمختاری کامل باشد؛ بلکه باید سامانه‌ای قابل‌اعتماد طراحی شود که بتوان آن را نظارت و در صورت لزوم مسئولیت عملکردش را مشخص کرد.
او برای توضیح این موضوع به احتمال خطای ربات انسان‌نما اشاره می‌کند؛ برای مثال، اگر ربات یک شیر را به دلیل تشخیص اشتباه باز یا بسته کند، پیامدهای آن می‌تواند جدی باشد.
ربات‌های شرکت مینروا برای فعالیت در محیط‌های خطرناک طراحی شده‌اند؛ از جمله بازرسی نیروگاه‌ها، سکوهای نفتی فراساحلی و واکنش به تجهیزات انفجاری احتمالی.
دیدگاه مطرح‌شده این است که در شرایط کنونی، حضور انسان در چرخه تصمیم‌گیری همچنان اهمیت دارد. توسعه قابلیت‌های خودمختار باید به‌تدریج و با توجه به ایمنی انجام شود، نه آنکه خودمختاری کامل پیش از آمادگی فناوری به هدفی مطلق تبدیل شود.
ربات‌های تعاملی در صنعت مهمان‌نوازی
خبرنامه رباتی به نام «هوگو» را معرفی می‌کند که محصول شرکت داینامیک کریچرز، منشعب از بوستون داینامیکس، است.
هوگو برای فعالیت در صنعت مهمان‌نوازی و محیط‌هایی طراحی شده است که ربات باید با مهمانان تعامل داشته باشد. این ربات ۴۳ عملگر دارد و بر طراحی شخصیت انیماترونیک، حرکت بیانگر و تعامل انسان و ربات تمرکز می‌کند.
مدیرعامل شرکت توضیح می‌دهد که در محیط صنعتی می‌توان با استفاده از موانع ایمنی، فاصله انسان و ربات را حفظ کرد؛ اما در صنعت مهمان‌نوازی، هدف ساخت ربات‌هایی است که افراد بتوانند به آن‌ها نزدیک شوند و حتی آن‌ها را در آغوش بگیرند.
این رویکرد، چالش طراحی ربات‌های تعاملی را برجسته می‌کند: ایمنی باید تأمین شود، اما راه‌حل نمی‌تواند صرفاً دور نگه‌داشتن انسان از ربات باشد.
گسترش فعالیت سیمباتیک در اروپا
شرکت سیمباتیک، فعال در حوزه خودکارسازی عملیات خواربارفروشی، از خرید شرکت آلمانی سلولومیشن خبر داده است.
محصول شاخص سلولومیشن، سامانه انتقال سلولوویِر است که امکان حرکت چندجهته هوشمند را فراهم می‌کند.
طبق خبرنامه، این معامله حضور سیمباتیک در اروپا را تقویت می‌کند. سلولومیشن نیز قرار است نام تجاری و مشتریان فعلی خود را حفظ کند.
مدیرعامل سیمباتیک، فناوری این شرکت را عاملی برای بهبود عملکرد، استفاده بهتر از فضا و کاهش هزینه‌های سامانه‌ها معرفی کرده است.
سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی فیزیکی
خبرنامه به فعالیت شرکت مایند رباتیکس، فعال در حوزه هوش مصنوعی فیزیکی و تأسیس‌شده از سوی آر. جی. اسکارینج، مدیرعامل ریویان، می‌پردازد.
در متن آمده است که این شرکت طی کمتر از یک سال بیش از یک میلیارد دلار سرمایه جذب کرده است. همچنین داگ فیلد به‌عنوان رئیس جدید شرکت معرفی شده است؛ او پیش‌تر در تسلا، اپل و فورد فعالیت داشته است.
خبرنامه جزئیات کامل ساختار سرمایه‌گذاری یا میزان دقیق سهم هر سرمایه‌گذار را ارائه نمی‌کند.
فرصت‌های شغلی در اتوماسیون
در بخش فرصت‌های شغلی، سه موقعیت در شرکت معرفی‌شده به‌عنوان کارفرمای منتخب دیده می‌شود:
-
مهندس ارشد یکپارچه‌سازی سامانه‌های رباتیک در ردوود سیتی کالیفرنیا
-
سرپرست تضمین کیفیت رباتیک در ردوود سیتی کالیفرنیا
-
کارآموزی پژوهشی در ردوود سیتی کالیفرنیا
همچنین خبرنامه به فرصت‌های شغلی در شرکت کوبات و شرکت فورت رباتیکس اشاره می‌کند. تعداد اعلام‌شده برای کوبات ۱۳ موقعیت و برای فورت رباتیکس دو موقعیت است.
نکات کلیدی
-
طراحی دست رباتیک به دلیل نیاز هم‌زمان به دقت، قدرت، مقاومت و انعطاف‌پذیری، یکی از چالش‌های مهم ربات‌های انسان‌نماست.
-
ویدئوهای اینترنتی و محیط‌های شبیه‌سازی می‌توانند در آموزش مهارت‌های حرکتی ربات‌ها نقش داشته باشند.
-
سرمایه‌گذاری در رباتیک و هوش مصنوعی فیزیکی همچنان یکی از محورهای مهم فعالیت شرکت‌های فناوری است.
-
خودمختاری کامل لزوماً در همه محیط‌ها بهترین راه‌حل نیست؛ ایمنی و امکان نظارت انسانی باید در طراحی سامانه‌ها لحاظ شود.
-
در کاربردهای تعاملی مانند مهمان‌نوازی، حفظ ایمنی در کنار امکان تعامل نزدیک انسان و ربات اهمیت دارد.
-
توسعه فناوری باید با توجه به قابلیت اطمینان، مسئولیت‌پذیری و شرایط واقعی استفاده انجام شود.