شماره ۷۳ کارگزار روابط‌عمومی؛ از ارتباطات راهبردی تا هوش مصنوعی و مدیریت اعتماد
شماره ۷۳ فصلنامه «کارگزار روابط‌عمومی» تصویری از تحول روابط‌عمومی از یک واحد اطلاع‌رسان و تولیدکننده محتوا به یک کارکرد راهبردی در سازمان ارائه می‌کند؛ کارکردی که بر ارتباطات راهبردی، تصمیم‌سازی، مدیریت بحران، هوش مصنوعی، معماری محتوا، ارتباطات داخلی، سرمایه اجتماعی و ساخت و حفظ اعتماد عمومی استوار است.

🔎 شماره ۷۳ فصلنامه کارگزار روابط‌عمومی چه موضوعاتی را بررسی می‌کند؟

این شماره با تمرکز بر ارتباطات راهبردی، هوش مصنوعی، مدیریت بحران، معماری محتوا، اعتماد عمومی، سرمایه اجتماعی و تحول دیجیتال، مسیر تحول روابط‌عمومی از اطلاع‌رسانی سنتی به یک کارکرد راهبردی و تصمیم‌ساز را بررسی می‌کند.


شماره ۷۳ فصلنامه «کارگزار روابط‌عمومی» در تابستان ۱۴۰۵، روایتی نسبتاً یکپارچه از وضعیت امروز و مسیر آینده روابط‌عمومی ارائه می‌کند؛ روایتی که محور اصلی آن عبور این حرفه از «اطلاع‌رسانی» و «تولید محتوا» به سمت ارتباطات راهبردی، تصمیم‌سازی، مدیریت اعتماد، هوش مصنوعی و حکمرانی ارتباطی است.

این شماره در ۶۸ صفحه منتشر شده و سردبیر و مدیرمسئول آن مهدی باقریان است. در فهرست این شماره، مجموعه‌ای از مقالات پژوهشی، یادداشت‌ها، گزارش‌ها، گفت‌وگوها، یادنامه و مطالب تحلیلی با مشارکت نویسندگان ایرانی و بین‌المللی دیده می‌شود.

فهرست مطالب نیز نشان می‌دهد که شماره ۷۳ حول چند محور اصلی شکل گرفته است: ارتباطات راهبردی، تحول دیجیتال، هوش مصنوعی، نشر و تولید محتوا، تاریخ و اندیشه روابط‌عمومی، مدیریت بحران، کارکنان و ارتباطات داخلی، اعتماد و سرمایه اجتماعی و آینده روابط‌عمومی در ایران.

روابط‌عمومی دیگر واحد اطلاع‌رسانی نیست

شماره ۷۳ با یادداشت مهدی باقریان، مدیرمسئول، با عنوان «گذار روابط‌عمومی از کارکرد اجرایی به نقش راهبردی در عصر تحول دیجیتال و هوش مصنوعی» آغاز می‌شود.

باقریان در این مطلب، نقطه عزیمت شماره را روشن می‌کند: روابط‌عمومی در محیط ارتباطی جدید دیگر نمی‌تواند صرفاً یک واحد اطلاع‌رسانی یا ابزار تبلیغاتی باشد. سازمان‌ها در محیطی شبکه‌ای، پیچیده و رقابتی فعالیت می‌کنند و مدیریت ذی‌نفعان، اعتماد عمومی و شهرت سازمانی به عناصر تعیین‌کننده تبدیل شده‌اند. از این منظر، روابط‌عمومی باید در قالب «ارتباطات راهبردی» بازتعریف شود و بخشی از مدیریت استراتژیک سازمان باشد.

در ادامه این یادداشت، پایش محیطی، تحلیل افکار عمومی، شناسایی ذی‌نفعان، سناریوپردازی، مدیریت بحران و ارزیابی اثر ارتباطات بر شهرت سازمان از جمله وظایف جدید روابط‌عمومی معرفی شده‌اند.

نویسنده همچنین بر تغییر نقش مخاطب تأکید دارد. ظهور رسانه‌های دیجیتال و شبکه‌های اجتماعی، مخاطب را از دریافت‌کننده منفعل پیام به تولیدکننده و بازنشرکننده محتوا تبدیل کرده است. در چنین محیطی، روابط‌عمومی باید از مدیریت واکنشی به سمت بازسازی اعتماد، شفافیت، اصلاحات ساختاری و ارتباط پیش‌نگر حرکت کند.

یکی دیگر از محورهای این مطلب، هوش مصنوعی است. نشریه تأکید می‌کند که هوش مصنوعی بیش از آنکه جایگزین متخصصان ارتباطات شود، وظایف تکراری و اجرایی را بر عهده می‌گیرد و می‌تواند نقش متخصص روابط‌عمومی را به سمت مشاور راهبردی، نگهبان اخلاق و تسهیلگر یادگیری سازمانی سوق دهد.

جشنواره انتشارات؛ از نشریه چاپی تا هوش مصنوعی

دومین مطلب مهم شماره، گزارشی تحلیلی درباره بیست‌ویکمین جشنواره ملی انتشارات روابط‌عمومی است.

این گزارش تلاش می‌کند مفهوم «انتشارات روابط‌عمومی» را از قالب سنتی نشریه و بروشور فراتر ببرد و آن را شامل کتاب، نشریه داخلی، اینفوگرافیک، عکس، پوستر، فیلم، انیمیشن، موشن‌گرافیک، شبکه‌های اجتماعی، وب‌سایت، محتوای تعاملی و آثار تولیدشده با هوش مصنوعی بداند.

نشریه تأکید می‌کند که جشنواره صرفاً مسابقه آثار نیست؛ بلکه می‌تواند به‌عنوان سازوکاری برای سنجش کیفیت ارتباطات سازمانی عمل کند. بر اساس این گزارش، کیفیت نوشتار، طراحی، روایت، تصویر، ویدئو، رسانه‌های دیجیتال و نحوه استفاده از فناوری‌های نوین در این رویداد قابل ارزیابی و مقایسه است.

در بخش دیگری از گزارش، ۱۱ محور اصلی جشنواره تشریح شده است؛ از برنامه انتشاراتی و ادبیات گرفته تا انتشارات چاپی و الکترونیکی، رسانه‌های تجسمی و بصری، فیلم و ویدئو، رسانه‌های دیجیتال، هوش مصنوعی، پژوهش‌های ارتباطی، نشریه داخلی و بخش ویژه. نشریه در ادامه ورود هوش مصنوعی به جشنواره را صرفاً یک بخش فنی نمی‌داند، بلکه آن را نشانه‌ای از تغییر ماهیت انتشارات روابط‌عمومی معرفی می‌کند؛ تغییری که تولید، پردازش، توزیع و شخصی‌سازی محتوا را تحت تأثیر قرار می‌دهد. در نهایت، پیام اصلی گزارش این است که معیار موفقیت روابط‌عمومی نباید «تعداد آثار تولیدشده» باشد، بلکه باید پرسید آیا این آثار به یک محصول ارتباطی مؤثر تبدیل شده‌اند یا خیر.

روز جهانی روابط‌عمومی؛ «عصر طلایی روابط‌عمومی راهبردی»

یکی دیگر از پرونده‌های اصلی شماره، به روز جهانی روابط‌عمومی ۲۰۲۶ اختصاص دارد؛ رویدادی که نشریه شعار آن را «عصر طلایی روابط‌عمومی راهبردی» معرفی می‌کند.

در این پرونده، روابط‌عمومی در عصر هوش مصنوعی به‌عنوان «سیستم عامل انسانی» سازمان‌ها توصیف شده است؛ زیرا با وجود خودکارشدن بخشی از فرایندها، قضاوت حرفه‌ای، همدلی، درک فرهنگی، اخلاق و ایجاد اعتماد همچنان به توانایی انسانی وابسته است.

نشریه سه تحول مهم را برجسته می‌کند:

  • حرکت روابط‌عمومی از فعالیت تاکتیکی به کارکرد راهبردی؛
  • افزایش اهمیت مدیریت اعتماد در عصر اطلاعات نادرست؛
  • ترکیب تحلیل داده با روایت‌سازی خلاقانه.

همچنین روابط‌عمومی آینده، نهادی پیش‌نگر معرفی شده که باید پیش از وقوع بحران، نشانه‌های آن را شناسایی کند.

در همین پرونده، برنامه ششمین اجلاس روز جهانی روابط‌عمومی در ایران، نکوداشت دکتر حمید نطقی، سخنرانی‌های تخصصی، دومین دوره جایزه روز جهانی روابط‌عمومی و انتشار ویژه‌نامه نیز معرفی شده است.

یادنامه حمید نطقی؛ بازخوانی یک میراث ارتباطی

بخش یادنامه شماره به دکتر حمید نطقی، بنیانگذار روابط‌عمومی نوین در ایران، اختصاص دارد.

این مطلب زندگی حرفه‌ای نطقی را از تولد در تبریز و تحصیل حقوق تا فعالیت در صنعت نفت، مدیریت روابط‌عمومی شرکت نفت، فعالیت دانشگاهی و تألیف کتاب «مدیریت و روابط‌عمومی» دنبال می‌کند. نشریه نقش او را در شکل‌گیری آموزش دانشگاهی روابط‌عمومی و توسعه ادبیات علمی این حوزه برجسته کرده است.

در روایت نشریه، نگاه نطقی به روابط‌عمومی بر سه پایه هنر، فن و فلسفه استوار بوده است. صداقت، شفافیت، خدمت به منافع عمومی و ایجاد تفاهم میان سازمان و جامعه از اصول اساسی اندیشه او معرفی شده‌اند. این یادنامه در نهایت، میراث نطقی را با نیاز امروز روابط‌عمومی پیوند می‌دهد: روابط‌عمومی زمانی می‌تواند پل میان سازمان و جامعه باشد که بر دانش، اخلاق و احترام به افکار عمومی استوار باشد.

بازار جهانی نشر؛ چاپ هنوز زنده است، اما صنعت در حال تغییر است

گزارش «بازار جهانی نشر در ۲۰۲۶» یکی از متفاوت‌ترین مطالب شماره است.

بر اساس داده‌های ارائه‌شده در نشریه، ارزش بازار جهانی نشر در سال ۲۰۲۵ حدود ۲۹۸٫۴ میلیارد دلار بوده و برای سال ۲۰۲۶ حدود ۳۰۷ میلیارد دلار برآورد شده است. پیش‌بینی گزارش، رسیدن بازار به ۳۹۱ میلیارد دلار در سال ۲۰۳۳ با نرخ رشد مرکب سالانه ۳٫۵ درصد است.

در سال ۲۰۲۵، نشر چاپی با سهم ۶۷٫۷ درصد همچنان قالب غالب بوده و کتاب با سهم ۵۹٫۶ درصد بزرگ‌ترین بخش بازار را تشکیل داده است. آسیا ـ اقیانوسیه نیز با سهم ۴۲٫۳ درصد بزرگ‌ترین بازار منطقه‌ای معرفی شده است. اما در کنار چاپ، کتاب صوتی، کتاب الکترونیکی، مدل‌های اشتراکی، محتوای چندزبانه و هوش مصنوعی در حال تغییر ساختار بازار هستند.

گزارش، کتاب صوتی را سریع‌ترین قالب در حال رشد معرفی کرده و نرخ رشد مرکب سالانه ۹ درصد را برای آن در فاصله ۲۰۲۶ تا ۲۰۳۳ ذکر می‌کند. گزارش همچنین تحولات بازار در آسیا، چین، هند، اروپا، آلمان، بریتانیا، آمریکای شمالی، ایالات متحده، آمریکای لاتین و خاورمیانه و آفریقا را بررسی کرده است.

پیام نهایی این گزارش آن است که آینده صنعت نشر نه «چاپ یا دیجیتال»، بلکه همزیستی چاپ، دیجیتال و صوت خواهد بود و هوش مصنوعی نیز به‌تدریج به بخشی از زیرساخت صنعت نشر تبدیل می‌شود.

«استراتژیست بودن»؛ قدرت، هویت حرفه‌ای و گفتمان

مقاله ریکارد اندرسون از دانشگاه لوند، با عنوان «استراتژیست بودن: کنشگران ارتباطی، کار راهبردی و آثار قدرت گفتمان استراتژی»، رویکردی نظری و انتقادی دارد.

این مقاله بر اساس تحلیل ۲۶ مصاحبه با کنشگران ارتباطی بررسی می‌کند که گفتمان استراتژی چگونه به متخصصان روابط‌عمومی امکان می‌دهد خود را «استراتژیست» ببینند و جایگاه حرفه‌ای و نفوذ سازمانی بیشتری مطالبه کنند.

مقاله در عین حال یک هشدار نیز دارد: تأکید افراطی بر «راهبردی بودن» ممکن است فعالیت‌های عملیاتی و روزمره روابط‌عمومی را کم‌ارزش جلوه دهد و حتی موجب تنش‌های درون‌حرفه‌ای شود.

در بخش نتیجه‌گیری نیز مقاله نشان می‌دهد که گفتمان استراتژی می‌تواند هم به ارتقای منزلت حرفه‌ای متخصصان ارتباطات کمک کند و هم روابط قدرت درون سازمان را بازتعریف کند.

عملکرد روابط‌عمومی و اثربخشی استراتژی

مقاله بعدی، نوشته جان نکیوبونا ناه اوگوانی، رابطه میان عملکرد روابط‌عمومی و اثربخشی استراتژی را بررسی می‌کند.

در این پژوهش، ۹۸ پاسخ‌دهنده مشارکت داشته‌اند و نتایج، رابطه مثبت و قوی میان عملکرد روابط‌عمومی و اثربخشی استراتژی را نشان داده است.

بررسی آماری مقاله، نقش برنامه‌ریزی، تحقیق، روابط و ارتباطات را در عملکرد روابط‌عمومی برجسته می‌کند. در مدل ارائه‌شده، ضریب تعیین ۰٫۸۰ گزارش شده و نویسنده نتیجه می‌گیرد که عملکرد روابط‌عمومی بخش بزرگی از تغییرات اثربخشی استراتژی را توضیح می‌دهد.

پیام مدیریتی مقاله نیز روشن است: روابط‌عمومی باید از جایگاه گزارشگر یا انتقال‌دهنده اطلاعات خارج شود و در فرآیند تصمیم‌گیری مدیریت ارشد حضور داشته باشد.

مدیریت بحران دیجیتال؛ تجربه دانشگاه‌های اردن

مقاله بعدی، «راهبردهای روابط‌عمومی برای مدیریت بحران دیجیتال: بینش‌هایی از دانشگاه‌های اردن»، به بررسی بحران‌هایی مانند اختلال سامانه‌های آموزش آنلاین، شایعات شبکه‌های اجتماعی، نشت اطلاعات دانشجویان و مشکلات آزمون‌های برخط می‌پردازد.

پژوهش با روش کیفی و مطالعه چندموردی انجام شده و داده‌ها از ۱۳ مصاحبه با مدیران روابط‌عمومی دانشگاه‌های خصوصی اردن و بررسی اسناد ارتباطی جمع‌آوری شده است.

چهار راهبرد اصلی نظریه ارتباطات بحران موقعیتی در این مقاله بررسی شده‌اند:

انکار، تقلیل، بازسازی و تقویت.

یافته‌ها نشان می‌دهد انکار بیشتر در شرایطی استفاده می‌شود که بحران هنوز در حد شایعه باشد. تقلیل نیز برای کاهش شدت بحران یا نسبت دادن آن به عوامل بیرونی به کار می‌رود. اما زمانی که بحران مستقیماً تجربه ذی‌نفعان را تحت تأثیر قرار می‌دهد، راهبردهای بازسازی مانند عذرخواهی، اصلاح وضعیت و جبران خسارت اهمیت بیشتری پیدا می‌کنند.

مقاله در عین حال بر یک محدودیت مهم تأکید دارد: مدل‌های بحران باید با شرایط فرهنگی، مدیریتی و فناوری هر کشور بومی‌سازی شوند.

هوش مصنوعی؛ پذیرش آن فقط مسئله فناوری نیست

پرونده پژوهشی دیگر شماره، مقاله «هوش مصنوعی در روابط‌عمومی و ارتباطات راهبردی: تعیین‌کننده‌های سازمانی، فناورانه و محیطی در کارگزاری‌ها» است.

این مطالعه بر اساس نظرسنجی از ۲۷۷ کارگزاری روابط‌عمومی و ارتباطات راهبردی در جهان عرب و با استفاده از چارچوب «فناوری ـ سازمان ـ محیط» انجام شده است.

هفت عامل اصلی مورد بررسی عبارت‌اند از:

۱. فشار مشتری
۲. فشار رقابتی
۳. سازگاری
۴. پیچیدگی
۵. مزیت نسبی
۶. حمایت مدیریت ارشد
۷. آمادگی سازمانی.

نتایج مقاله نشان می‌دهد مزیت نسبی، فشار رقابتی، فشار مشتری و آمادگی سازمانی با پذیرش هوش مصنوعی ارتباط دارند، در حالی که پیچیدگی فناوری می‌تواند مانع پذیرش باشد.

در این میان، آمادگی سازمانی جایگاه مهمی دارد؛ یعنی سازمان باید منابع مالی، زیرساخت فنی، نیروی انسانی آموزش‌دیده، فرهنگ نوآوری و ساختار مناسب برای پذیرش فناوری داشته باشد.

روابط‌عمومی و سرمایه انسانی؛ از خبر به انگیزه

مهدی قمر، مدیر روابط‌عمومی شرکت فولاد اکسین خوزستان، در یادداشتی بر نقش روابط‌عمومی در ایجاد انگیزه و رضایت کارکنان تمرکز کرده است.

او روابط‌عمومی را صرفاً واحد انتشار اخبار نمی‌داند و بر نقش آن در ارتباط میان کارکنان، خانواده‌ها و مدیریت تأکید می‌کند. برنامه‌های فرهنگی، ورزشی، آموزشی و خانوادگی، معرفی کارکنان نمونه، تقدیر از ایده‌های برتر و روایت موفقیت‌های کارکنان از جمله ابزارهای پیشنهادی هستند.

در این نگاه، روابط‌عمومی باید صدای مدیریت را به کارکنان و صدای کارکنان را نیز به مدیریت منتقل کند؛ یعنی ارتباطات داخلی از مدل یک‌طرفه خارج و به فرآیندی دوسویه تبدیل شود.

«فراتر از ویترین»؛ روابط‌عمومی به مثابه خرد سازمانی

یادداشت دیگری با عنوان «فراتر از ویترین؛ روابط‌عمومی به مثابه خرد سازمانی»، به یکی از مسائل بنیادی روابط‌عمومی راهبردی می‌پردازد: نزدیک شدن به اتاق تصمیم‌گیری لزوماً به معنای نزدیک شدن به جامعه نیست.

این مطلب تأکید می‌کند که جامعه شبکه‌ای امروز تنها دریافت‌کننده پیام سازمان نیست؛ بلکه تجربه می‌کند، مقایسه می‌کند، روایت می‌سازد و در شکل‌دهی افکار عمومی نقش دارد. بنابراین روابط‌عمومی باید پیش از اتخاذ تصمیم، پیامدهای اجتماعی و ادراکی تصمیم‌ها را برای مدیران روشن کند.

در بخش دیگری از این یادداشت، «فهم» به‌عنوان یکی از مهم‌ترین سرمایه‌های روابط‌عمومی معرفی می‌شود؛ فهمی زنده و چندلایه از جامعه، مخاطبان، انتظارات و نگرانی‌ها.

زنان در روابط‌عمومی پتروشیمی؛ از حضور تا مشارکت

هدی یوسف‌زاده، رئیس روابط‌عمومی پارک پتروشیمی پتروناد، در یادداشت «زنان و روابط‌عمومی در پتروشیمی؛ از مدیریت ارتباطات تا اعتمادسازی» بر تحول نقش روابط‌عمومی در صنعت پتروشیمی و حضور زنان در این حوزه تمرکز کرده است.

این یادداشت تأکید دارد که روابط‌عمومی صنعت پتروشیمی باید از «خبرمحوری» به «اعتمادمحوری» حرکت کند و موضوعاتی مانند محیط‌زیست، مسئولیت اجتماعی، توسعه مناطق پیرامونی، اشتغال و مصرف انرژی را در گفت‌وگوی خود با جامعه قرار دهد.

در خصوص زنان نیز نویسنده میان افزایش تعداد نیروهای زن و مشارکت واقعی زنان در مدیریت، طراحی استراتژی ارتباطی و تصمیم‌گیری تفاوت قائل می‌شود.

معماری اعتماد؛ روابط‌عمومی به‌عنوان پل سازمان و جامعه

یادداشت مهدی درفشی با عنوان «روابط‌عمومی؛ معماری اعتماد و سرمایه اجتماعی سازمان»، اعتماد را نتیجه عملکرد واقعی سازمان می‌داند.

در این نگاه، روابط‌عمومی حرفه‌ای باید همزمان گوش شنوا، زبان صادق و چشم آینده‌نگر سازمان باشد. شفافیت، پاسخگویی، استمرار ارتباط و فاصله نداشتن روایت سازمان از واقعیت، عناصر اساسی اعتماد معرفی شده‌اند.

گفت‌وگو با دکتر محمدتقی ابوالهادی؛ از صنعت مس تا سرمایه اجتماعی

در صفحه ۵۶، گفت‌وگویی با دکتر محمدتقی ابوالهادی، مدیر روابط‌عمومی و خدمات اجتماعی مجتمع مس سرچشمه رفسنجان منتشر شده است. محور گفت‌وگو، رابطه مجتمع صنعتی با هویت اجتماعی رفسنجان و نقش روابط‌عمومی در تبدیل صنعت به بخشی از حافظه و سرمایه اجتماعی منطقه است.

در این گفت‌وگو، بر این نکته تأکید می‌شود که روایت صنعت نباید به آمار تولید محدود شود؛ بلکه باید انسان‌های پشت تولید، خانواده‌ها، کارکنان، هنرمندان، جوانان و جامعه محلی نیز در روایت سازمان دیده شوند.

از نگاه ابوالهادی، مهم‌ترین سرمایه روابط‌عمومی یک مجموعه معدنی بزرگ در نهایت اعتماد جامعه محلی است. همچنین مسئولیت اجتماعی زمانی به سرمایه اجتماعی تبدیل می‌شود که جامعه در تصمیم‌گیری و مشارکت واقعی احساس دیده‌شدن کند.

پاسخگویی مستقیم به رسانه‌ها در ۲۴ استان

صفحه ۵۷ به یادداشت مهدی کولیوند، کارشناس صنعت آب و برق، اختصاص دارد که تجربه شرکت توسعه منابع آب و نیروی ایران را در ارتباط مستقیم با رسانه‌ها در ۲۴ استان کشور تشریح می‌کند. تصویر صفحه نیز این عنوان و رویکرد را به‌وضوح نشان می‌دهد.

محور اصلی یادداشت، ضرورت مدیریت یکپارچه اطلاعات، پاسخگویی سریع و دقیق به رسانه‌های محلی و سراسری و ایجاد یک صدای منسجم در سازمان است.

در این نگاه، ارتباط با رسانه‌ها یک واکنش مقطعی نیست؛ بلکه بخشی از استمرار خدمت‌رسانی و حفظ اعتبار سازمان محسوب می‌شود.

«روابط‌عمومی؛ معماری ارتباط و اعتماد»

صفحه ۵۸ نیز یادداشتی از حسن پاد، مدیر روابط‌عمومی و امور اجتماعی شرکت آلومینای ایران، با عنوان «روابط‌عمومی؛ معماری ارتباط و اعتماد» دارد.

این یادداشت بر این اصل استوار است که هیچ میزان تولید محتوا نمی‌تواند جای عملکرد درست، شفافیت، پاسخگویی و مسئولیت‌پذیری را بگیرد.

نویسنده همچنین تحول فناوری و هوش مصنوعی را فرصتی برای افزایش سرعت تولید و تحلیل اطلاعات می‌داند، اما تأکید می‌کند که ماهیت انسانی ارتباط را نمی‌توان به فناوری واگذار کرد.

چهارمین اجلاس ملی مدیران روابط‌عمومی

بخش پایانی و گزارش‌های شماره ۷۳ به چهارمین اجلاس ملی مدیران روابط‌عمومی اختصاص دارد؛ اجلاسی که ۳۰ اردیبهشت ۱۴۰۵ در مجتمع آموزشی رعد برگزار شده و به همت انجمن متخصصان روابط‌عمومی و مؤسسه کارگزار روابط‌عمومی شکل گرفته است.

محورهای اصلی اجلاس شامل معماری محتوا، مدیریت بحران و اعتماد عمومی بوده است. در گزارش نشریه، این رویداد به‌عنوان نشانه‌ای از حرکت جامعه حرفه‌ای روابط‌عمومی ایران از اطلاع‌رسانی‌محوری به مدیریت استراتژیک معرفی شده است.

جمع‌بندی؛ پیام اصلی شماره ۷۳ چیست؟

مرور شماره ۷۳ نشان می‌دهد که فصلنامه «کارگزار روابط‌عمومی» تلاش کرده است یک گزاره محوری را از زوایای مختلف اثبات و بررسی کند:

روابط‌عمومی آینده، روابط‌عمومی تولیدکننده خبر نیست؛ روابط‌عمومی سازنده اعتماد و شریک تصمیم‌سازی سازمان است.

این گزاره در تقریباً تمام مطالب شماره تکرار می‌شود؛ اما هر مقاله از زاویه‌ای متفاوت به آن نزدیک می‌شود.

در بخش نخست، تحول دیجیتال و هوش مصنوعی، روابط‌عمومی را به سمت نقش راهبردی سوق می‌دهند. در پرونده جشنواره انتشارات، مفهوم «اثر ارتباطی» جایگزین «تولید اثر» می‌شود. در مقاله‌های علمی، رابطه روابط‌عمومی با استراتژی، قدرت سازمانی و مدیریت بحران بررسی می‌شود. در بخش هوش مصنوعی، آمادگی سازمانی و مهارت انسانی به‌عنوان شروط پذیرش فناوری مطرح می‌شوند.

در یادداشت‌های سازمانی نیز همین رویکرد در سطح عملی دیده می‌شود: روابط‌عمومی باید به کارکنان انگیزه بدهد، صدای آنان را به مدیریت برساند، با جامعه محلی گفت‌وگو کند، در صنعت پتروشیمی اعتماد ایجاد کند و در صنایع بزرگ، مسئولیت اجتماعی را به سرمایه اجتماعی تبدیل کند.

گزارش چهارمین اجلاس ملی مدیران روابط‌عمومی نیز همین مسیر را در سطح رویدادهای حرفه‌ای دنبال می‌کند: معماری محتوا، مدیریت بحران و اعتماد عمومی سه ضلع اصلی روابط‌عمومی آینده معرفی شده‌اند.

از این منظر، شماره ۷۳ را می‌توان نشریه‌ای دانست که تلاش کرده است روابط‌عمومی را از «تریبون سازمان» به «پل اعتماد میان سازمان و جامعه» منتقل کند؛ انتقالی که در آن فناوری ابزار است، محتوا وسیله است، رسانه کانال است و اعتماد، هدف نهایی ارتباطات محسوب می‌شود.

خلاصه اینکه شماره ۷۳ فصلنامه «کارگزار روابط‌عمومی» تصویری از حرفه‌ای ارائه می‌کند که در حال عبور از اطلاع‌رسانی سنتی به سمت ارتباطات راهبردی، تصمیم‌سازی، مدیریت بحران، هوش مصنوعی، معماری معنا و مهم‌تر از همه، ساخت و حفظ اعتماد عمومی است.

صفحات ۶۶ تا ۶۸ نیز عمدتاً به آگهی‌های تجاری اختصاص دارد و پرونده محتوایی نشریه با گزارش‌های اجلاس و مطالب تحلیلی صفحات پیشین به پایان می‌رسد.

منبع گزارش: فصلنامه «کارگزار روابط‌عمومی»، سال هشتم، شماره ۷۳، تابستان ۱۴۰۵.