روسیه پس از بیش از چهار سال دوری از رقابت‌های رسمی بین‌المللی، به‌تدریج در حال بازگشت به فضای فوتبال جهانی است. افزایش مسابقات دوستانه با تیم‌های ملی و حضور تیم زیر ۱۵ سال روسیه در یک رقابت بین‌المللی، نشانه‌هایی از کاهش انزوای ورزشی این کشور تلقی شده است.
🌍 جانی اینفانتینو، رئیس فدراسیون بین‌المللی فوتبال، گفته است ممنوعیت روسیه «هیچ نتیجه‌ای نداشته» و تنها موجب افزایش ناامیدی و نفرت شده است. در مقابل، اوکراین همچنان با حضور روسیه در فوتبال بین‌المللی مخالف است.
📣 از منظر ارتباطات راهبردی، ورزش فقط عرصه رقابت نیست؛ حضور در مسابقات بین‌المللی، نمایش نمادهای ملی و تعامل با سایر کشورها می‌تواند بر تصویر، مشروعیت و جایگاه بین‌المللی یک کشور اثر بگذارد. از همین منظر، نویسنده مقاله نقش فوتبال در عادی‌شدن تدریجی حضور روسیه را مورد انتقاد قرار می‌دهد.
شبکه اطلاع‌رسانی روابط‌عمومی ایران (شارا) – آخرین باری که روسیه در یک مسابقه رسمی بین‌المللی فوتبال بازی کرد، ۱۴ نوامبر ۲۰۲۱ بود؛ دیداری که در مرحله انتخابی جام جهانی قطر، با نتیجه یک بر صفر مقابل کرواسی در شهر اسپلیت شکست خورد.
انتخاب این محل، از جهاتی قابل‌توجه بود؛ زیرا تنها چند ماه تا آغاز حمله ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، باقی مانده بود؛ حمله‌ای که نظم جهانی را دستخوش تغییر کرد.
کمتر از یک هفته پس از حمله روسیه به اوکراین، فدراسیون بین‌المللی فوتبال روسیه را از رقابت‌های بین‌المللی تعلیق کرد.
در آن زمان، روسیه در رتبه‌بندی جهانی فوتبال در جایگاه سی‌وپنجم قرار داشت.
آیا رتبه روسیه پس از آن سقوط شدیدی داشته است؟
اصلاً چنین نیست.
در اکتبر ۲۰۲۶، روسیه در جایگاه سی‌وپنجم قرار دارد؛ همان جایگاهی که هنگام عبور نیروهای روسی از مرز اوکراین و آغاز بمباران کی‌یف، چهار سال و نیم پیش، در آن قرار داشت.
هم‌زمان با پایان نخستین پنجره مسابقات ملی در فصل ۲۰۲۷-۲۰۲۶، روسیه خود را برای سومین مسابقه در فاصله هشت روز آماده می‌کند؛ تیم ملی نیجریه روز سه‌شنبه شب مهمان روسیه در شهر نیژنی نووگورود خواهد بود.
روشن است که اتحادیه فوتبال روسیه ترجیح می‌دهد در لیگ ملت‌ها رقابت کند، اما از نظر برنامه مسابقات، شرایط برای کشوری که پیدا کردن حریفانی برای بازی با آن، بدون توجه به ملاحظات اخلاقی، روزبه‌روز آسان‌تر می‌شود، کم‌کم به وضعیت عادی شبیه شده است.
همین انتقاد را می‌توان درباره فدراسیون بین‌المللی فوتبال نیز مطرح کرد.
اواخر همین ماه، روسیه برای نخستین بار از زمان حمله به اوکراین در یک رقابت بین‌المللی شرکت خواهد کرد؛ تیم زیر ۱۵ سال این کشور در جام جهانی زیر ۱۵ سال در جمهوری آذربایجان حضور خواهد داشت.
تیم‌هایی از انگلیس، ولز، ایرلند شمالی و اسکاتلند نیز در این رقابت شرکت خواهند کرد.
آلمان، هلند و ایسلند از این رقابت کناره‌گیری کرده‌اند.
ماتوی بیدنی، وزیر جوانان و ورزش اوکراین، گفت جامعه بین‌المللی ورزش باید وحدت و پایبندی اصولی خود را حفظ کند و هرگونه امتیازدهی به کشور متجاوز را کنار بگذارد.
او همچنین گفت جشنواره فوتبال فدراسیون بین‌المللی فوتبال در جمهوری آذربایجان، با حضور تیم ملی زیر ۱۵ سال روسیه و نمادهای رسمی این کشور، به معنای مشروعیت‌بخشی به روسیه است؛ حتی اگر این رویداد در قالب یک جشنواره غیررسمی برگزار شود.
به گفته او، این اقدام تلاشی مستقیم برای فراهم‌کردن بستری برای روس‌ها جهت نمایش نمادهای دولتی و انتشار تبلیغات روسیه است.
اینفانتینو: محرومیت روسیه چیزی را تغییر نداده است
جانی اینفانتینو، رئیس فدراسیون بین‌المللی فوتبال، در ماه ژوئیه تأکید کرد که ممنوعیت روسیه «هیچ نتیجه‌ای نداشته است».
بازگشت روسیه به رقابت‌های بین‌المللی، صرف‌نظر از سطح این رقابت‌ها، از دیدگاه نویسنده روشن‌ترین نشانه تاکنون از تضعیف تدریجی فشار علیه کشوری است که تنها هشت سال پیش میزبان جام جهانی بود.
موضع اوکراین همچنان قاطع است.
اوایل امسال، آندری شوچنکو، رئیس اتحادیه فوتبال اوکراین، در واکنش به اظهارات اینفانتینو مبنی بر اینکه روسیه ممکن است سرانجام به رقابت‌های بزرگ بازگردد، از فدراسیون بین‌المللی فوتبال و اتحادیه فوتبال اروپا دعوت کرد از اوکراین دیدن کنند.
او گفت: «ما، اوکراین، باید برای همه باز باشیم. سیاست ما باز بودن است. همان‌طور که می‌دانید، درباره برخی مسائل موضع خود را به‌صراحت بیان می‌کنیم؛ این موضوع روشن است.»
او افزود: «ما درباره روسیه و پذیرش آن موضع مشخصی داریم و هرگز آن را پنهان نکرده‌ایم. موضع شخصی من نیز همان چیزی است که پیش‌تر بوده است: ما نمی‌خواهیم روسیه اجازه حضور در فوتبال را داشته باشد.»
با وجود آنکه روسیه پس از حمله به اوکراین به کشوری منزوی در عرصه بین‌المللی تبدیل شد، شمار بیشتری از تیم‌های ملی حاضرند به روسیه سفر کنند یا میزبان این تیم باشند؛ همان‌گونه که مصر اندکی پیش از جام جهانی تابستان امسال میزبان روسیه در قاهره بود.
قطر دو بار با روسیه بازی کرده است. صربستان، پرو، شیلی و بولیوی نیز از سال ۲۰۲۲ در روسیه با این کشور مسابقه داده‌اند.
از آنجا که روسیه از آغاز جنگ تنها دو مسابقه دوستانه را باخته است ــ مقابل مصر و شیلی که در نوامبر ۲۰۲۵ در سوچی با نتیجه دو بر صفر روسیه را شکست داد ــ بعید است رتبه این کشور در جدول فدراسیون بین‌المللی فوتبال تغییر چشمگیری داشته باشد.
روسیه می‌تواند این مسابقات را برگزار کند، زیرا همچنان عضو فدراسیون بین‌المللی فوتبال است. اگرچه مسابقات دوستانه ضریب کمتری نسبت به دیدارهای انتخابی یا مسابقات مهم دارند، اما روند روسیه در پرهیز از شکست باعث می‌شود سقوط قابل‌توجه این کشور در رتبه‌بندی بعید باشد.
فدراسیون بین‌المللی فوتبال موظف است روسیه را در جامعه فوتبال نگه دارد
سایمون چادویک، استاد ورزش آفرو-اوراسیا در دانشگاه لیدز، به آی‌پیپر گفت رویدادهای جهانی، موضع فدراسیون بین‌المللی فوتبال در قبال روسیه را پیچیده کرده‌اند.
او گفت کشورهای دیگری نیز وجود دارند که درگیر جنگ یا اقدامات نگران‌کننده هستند و ممکن است مشمول ممنوعیت مشابهی شوند.
او همچنین گفت مقام‌های فوتبال روسیه می‌توانند به‌طور منطقی استدلال کنند که فوتبال ملی با تصمیم‌گیری سیاسی دولت یک کشور یکسان نیست.
به گفته او، اجازه دادن به روسیه برای شرکت در مسابقات دوستانه ظاهراً راه فدراسیون بین‌المللی فوتبال برای برخورد هم‌زمان با هر دو طرف این استدلال است.
او همچنین یادآوری کرد که روسیه عضو فدراسیون بین‌المللی فوتبال است و بنابراین این سازمان موظف است روسیه را، فارغ از انتقادها یا نگرانی‌های مربوط به این کشور، در جامعه بین‌المللی فوتبال فعال نگه دارد.
در ماه فوریه، اینفانتینو پیشنهاد کرد بازگرداندن روسیه به رقابت‌ها موضوعی است که باید مورد بررسی قرار گیرد.
او در مصاحبه‌ای با اسکای اسپورتس گفت: «این ممنوعیت هیچ نتیجه‌ای نداشته است. این ممنوعیت فقط ناامیدی و نفرت بیشتری ایجاد کرده است.»
یک روز بعد، کرستی کاونتری، رئیس کمیته بین‌المللی المپیک، نیز ظاهراً با این دیدگاه همسو شد؛ هرچند صریحاً آن را بیان نکرد. او استدلال کرد که ورزش باید «زمینی بی‌طرف» باشد که در آن ورزشکاران بتوانند «آزادانه رقابت کنند، بدون اینکه سیاست یا اختلافات دولت‌هایشان مانع آن‌ها شود».
در اوکراین، این اظهارات احتمالاً با سردرگمی و خشم روبه‌رو شده است.
اما در نقاط دیگر، به نظر می‌رسد گذر زمان نه‌تنها التیام‌بخش است، بلکه حافظه را نیز از میان می‌برد.
نویسنده: نام نویسنده در متن اصلی درج نشده است
تاریخ انتشار: ۵ اکتبر ۲۰۲۶
منبع اصلی: آی‌نیوز
منبع فارسی: شبکه اطلاع‌رسانی روابط‌عمومی ایران (شارا)