این مقاله از دو منظر قابل توجه است: اقتصاد جهانی و روابطعمومی راهبردی. جیمی دیمون با تشبیه خطرهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی به «صفحات تکتونیکی»، بر تهدیدهایی تأکید میکند که ممکن است در شرایط عادی دیده نشوند اما در صورت جابهجایی یا برخورد، پیامدهای گستردهای ایجاد کنند.
از منظر روابط عمومی، واکنش عباس عراقچی به موضع دونالد ترامپ درباره تنگه هرمز، نمونهای از بازتعریف روایت، استفاده از ادبیات مخاطب و تبدیل یک موضع سیاسی به فرصت ارتباطی است. این نمونه نشان میدهد که روابطعمومی در محیط ژئوپلیتیکی تنها به انتشار پیام محدود نیست، بلکه به توانایی تشخیص فرصتهای ارتباطی در دل بحران نیز وابسته است.
عنوان اصلی: دیمون درباره «صفحات تکتونیکی» نگران است
نویسنده: کوین مککالی
منبع: اودیوایر
تاریخ انتشار: ۱۵ ژوئیه ۲۰۲۶
موضوع: اقتصاد جهانی، روابطعمومی، ارتباطات سیاسی، ژئوپلیتیک، مدیریت پیام، شهرت و دیپلماسی
نوع مطلب: تحلیل و یادداشت حرفهای در حوزه روابطعمومی و ارتباطات
شبکه اطلاعرسانی روابطعمومی ایران (شارا) – جیمی دیمون، مدیرعامل جیپیمورگان چیس، در حالی از عملکرد قدرتمند بانکهای بزرگ آمریکایی سخن گفته که نسبت به خطرهایی هشدار داده است که در زیر سطح اقتصاد جهانی در حال انباشتهشدن هستند.
دیمون تنشهای ژئوپلیتیکی، جنگها، تورم پایدار، کسریهای بزرگ بودجهای و قیمتهای بالای داراییها را از جمله مهمترین این تهدیدها میداند. به گفته او، این عوامل ممکن است قابل مدیریت باشند، اما اگر جابهجا شوند یا با یکدیگر برخورد کنند، میتوانند اختلالات قابلتوجهی ایجاد کنند.
این تعبیر دیمون را میتوان از منظر روابطعمومی نیز مورد توجه قرار داد. سازمانها و نهادها معمولاً با مجموعهای از ریسکهای آشکار و پنهان مواجهاند؛ ریسکهایی که ممکن است در کوتاهمدت اثر محسوسی نداشته باشند، اما در صورت همزمانی و تشدید، به بحران شهرت، اعتماد و ارتباطات تبدیل شوند.
یک نمونه قابلتوجه از روابطعمومی سیاسی
یکی از بخشهای مهم مقاله به واکنش عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، به تغییر موضع دونالد ترامپ درباره تنگه هرمز اختصاص دارد.
ترامپ ابتدا از ایفای نقش ایالات متحده بهعنوان «نگهبان تنگه» سخن گفته بود، اما بعد اعلام کرد که در ازای سرمایهگذاری میلیاردی کشورهای منطقه در آمریکا، موضوع دریافت عوارض برای عبور از تنگه منتفی خواهد شد.
عراقچی در واکنش به این موضع، با استفاده از همان چارچوب «نگهبانی از تنگه» اعلام کرد که هرکس امنیت عبور کشتیهای تجاری از تنگه هرمز را تضمین میکند، باید بابت این خدمت جبران شود و تأکید کرد که ایران همواره نگهبان تنگه بوده و خواهد بود.
این واکنش از منظر ارتباطات راهبردی قابل توجه است؛ زیرا به جای ورود مستقیم به چارچوب تعریفشده از سوی طرف مقابل، همان چارچوب را دریافت و به نفع روایت خود بازتعریف میکند.
مدیریت روایت؛ فراتر از واکنش
این نمونه نشان میدهد که روابطعمومی در محیط پیچیده سیاسی تنها به پاسخگویی به اخبار محدود نیست. گاهی یک پیام سیاسی، حتی اگر در ابتدا تهدید یا چالش تلقی شود، میتواند به فرصتی برای بازتعریف روایت تبدیل شود.
استفاده از زبان مخاطب، بازتاب هوشمندانه ادبیات او، بهرهگیری از طنز و انتخاب زمان مناسب برای پاسخ، از جمله ابزارهایی هستند که میتوانند اثرگذاری یک پیام را افزایش دهند.
از سوی دیگر، ماجرای برنامه دیدار مقام امور بینالملل نیویورک با نماینده ایران در سازمان ملل نیز اهمیت مرزبندی سازمانی را یادآوری میکند. واحدهای روابط بینالملل و ارتباطات باید دقیقاً بدانند چه اختیاراتی دارند و در چه نقطهای ممکن است فعالیت ارتباطی آنها با حوزه سیاست خارجی و تصمیمگیری سیاسی تداخل پیدا کند.
درس بزرگ برای متخصصان روابطعمومی
مهمترین درس این مقاله را میتوان در یک جمله خلاصه کرد: روابطعمومی حرفهای باید نیروهای پنهان پشت رویدادها را پیش از تبدیلشدن آنها به بحران شناسایی کند.
همانطور که دیمون از «صفحات تکتونیکی» سخن میگوید، در محیط ارتباطی نیز مجموعهای از فشارهای پنهان وجود دارد؛ تغییر افکار عمومی، تحولات سیاسی، بحرانهای اقتصادی، جنگ، فناوریهای جدید و تغییر انتظارات ذینفعان.
ممکن است هر یک از این عوامل بهتنهایی قابل مدیریت باشد، اما برخورد و همزمانی آنها میتواند یک بحران ارتباطی بزرگ ایجاد کند.
از این منظر، روابطعمومی موفق، روابطعمومیای نیست که فقط پس از وقوع بحران واکنش نشان دهد؛ بلکه روابطعمومیای است که نشانههای اولیه تغییر را شناسایی، روایتهای احتمالی را پیشبینی و پیش از وقوع بحران برای آنها آماده شود.
نکات کلیدی
- عملکرد مالی بانکهای بزرگ آمریکایی در سهماهه دوم سال بسیار قدرتمند بوده است.
- جیمی دیمون نسبت به خطرهای پنهان و انباشته اقتصاد جهانی هشدار داده است.
- تنشهای ژئوپلیتیکی، جنگ، تورم، کسری بودجه و قیمت بالای داراییها از مهمترین تهدیدها هستند.
- دیمون خطر اصلی را نه در شرایط فعلی، بلکه در احتمال «حرکت و برخورد» این عوامل میداند.
- زیرساختهای هوش مصنوعی به یکی از منابع مهم درآمد برای شرکتهای مالی تبدیل شدهاند.
- نویسنده از نمونه تنگه هرمز بهعنوان یک نمونه قابلتوجه از استفاده هوشمندانه از پیام سیاسی در روابطعمومی یاد میکند.
- پاسخ عباس عراقچی به دونالد ترامپ نمونهای از بهرهگیری از ادبیات طرف مقابل برای بازتعریف روایت است.
- مقاله نشان میدهد که طنز، بازتاب واژگان مخاطب و استفاده از چارچوب پیام رقیب میتواند اثربخشی ارتباطی را افزایش دهد.
- ماجرای دیدار مقام نیویورکی با نماینده ایران نمونهای از اهمیت مرزبندی سازمانی در ارتباطات بینالمللی است.
- پیام پایانی مقاله با ارجاع به تیموتی اسنایدر، اهمیت مطالعه تاریخ برای فهم تهدیدهای امروز علیه دموکراسی را برجسته میکند.